Małe jest piękne! Dziesięć lat temu pojawienie się na rynku niewielkich urządzeń do odsłuchu plików w formacie MP3 wywołało niemałą sensację na rynku muzycznym. Dzisiaj popularne mp3-playery wyposażone w pamięć, do której można przegrać piosenki zapisane w formacie MP3, praktycznie wyparły popularnie niegdyś walkmany i odtwarzacze CD.
Format MP3 (pełna nazwa to MPEG-1 Layer III) to technologia kompresji dźwięku. Format ten umożliwia przechowywanie plików muzycznych zajmujących stosunkowo mało przestrzeni i uznawany jest obecnie za standardowy dla przechowywania nagrań muzycznych w sieci. Stworzony został w Niemczech pod koniec lat 80-tych poprzedniego stulecia. Od dłuższego już czasu poszukiwano sposobu na przechowywanie na dysku jak największej ilości plików, które zajmowałyby stosunkowo niewiele miejsca. Tak zaczęły pojawiać się pierwsze sposoby kompresji dźwięku. Najpopularniejszym z nich stał się właśnie format MP3, od którego to właśnie nazwano popularne odtwarzacze. Dzisiaj rodzajów kompresji jest znacznie więcej i są one coraz bardziej doskonałe. Do najbardziej znanych, obok MP3, należą: WMA, OGG Vorbis, czy też FLAC (MPio HD 300 40GB).
Zalety odtwarzaczy mp3:
• są małe i lekkie, bardzo poręczne,
• niezła jakość odtwarzanej muzyki
• posiadają wiele dodatkowych funkcji (najczęściej dyktafon, tuner radiowy, mikrofon itp.
• brak denerwującego zaciągania, czy "denerwującego przeskakiwania" charakterystycznego dla odtwarzaczy kompaktowych
• coraz niższe ceny
Rodzaje odtwarzaczy:
• Odtwarzacze MP3/MP4 z pamięcią flash
• Odtwarzacze z wbudowanym dyskiem twardym
• Hybrydy
• Odtwarzacze PMP (inaczej odtwarzacze multimedialne)
________________________________________
Odtwarzacze MP3/MP4 z pamięcią flash
To najbardziej popularne i najbardziej dostępne z odtwarzaczy mp3. Niewielkich rozmiarów, płaskie, lekkie i praktycznie niezniszczalne. Są bardzo odporne na wszelkiego rodzaju uszkodzenia – jeśli mamy zamiar słuchać muzyki podczas uprawiania sportu i aktywnego wypoczynku, ten typ będzie idealny. Nie straszne są mu upadki z niewielkich wysokości czy lekkie zalania. Trzeba liczyć się jednak z tym, że pamięć takiego odtwarzacza będzie dosyć ograniczona. Starsze modele posiadały jedynie 32 MB pojemności. Obecnie standardem jest pojemność 1 - 4 GB. Jeśli chcemy mieć większą pamięć w tego typu odtwarzaczach będziemy musieli wydać na niego minimum 1.000 PLN ponieważ pamięć flash wciąż jest bardzo droga.
• Obsługiwane formaty
Większość odtwarzaczy obsługuje oprócz MP3 również format WMA i WAV. Jeśli chcemy mieć możliwość odczytywania innych formatów muzycznych jak OGG, AIFF, AAC musimy zwrócić uwagę czy odtwarzacz jest do tego przystosowany.
• Przydatne funkcje
Oprócz tego odtwarzacz może posiadać dodatkowe funkcje takie jak dyktafon czy radio (również z możliwością nagrywania). Odtwarzacze z kolorowym wyświetlaczem obsługują często pliki graficzne – można więc na nich przeglądać np. zdjęcia, które zgramy do pamięci odtwarzacza. Niektóre firmy wprowadzają dodatkowe funkcje jak np. Shake (pozwala na zmianę utworu poprzez potrząśnięcie odtwarzaczem) czy podwójne wejście słuchawkowe alby móc cieszyć się muzyką we dwoje.
• Odtwarzacze mp4
Jeśli chcemy, aby nasze przenośne urządzenie odtwarzało również pliki video warto poszukać tak zwanych odtwarzaczy mp4. Najczęściej umożliwiają odtwarzanie muzyki, filmów, przeglądanie zdjęć i czytanie e-booków w formacie txt. Pomimo, iż nazywane odtwarzaczami mp4, nie wszystkie są w stanie odtwarzać plików video formatu MP4, lecz ograniczają się do innych formatów. Warto więc przed zakupem dokładnie sprawdzić, jakie typy plików odtworzy dane urządzenie. Często mają one dodatkowe funkcje takie jak gry czy ładowanie akumulatora przez port USB.
• Sposoby podłączenia do komputera
Jeśli już jesteśmy przy porcie USB – za jego pomocą podłączamy odtwarzacz do komputera. Cześć odtwarzaczy posiada wbudowane złącze USB, inne zaś kabel USB. Jeśli chcemy, aby odtwarzacz spełniał również formę przenośnej pamięci dobrze jest kupić odtwarzacz z wbudowanym złączem. Nie będziemy musieli nosić ze sobą kabla, aby podpiąć nasze urządzenie do dowolnego komputera i mieć dostęp do danych zgromadzonych w pamięci flash. W tego typu odtwarzaczach kopiowanie plików odbywa się bez żadnego specjalnego oprogramowania, urządzenie wykrywane jest automatycznie przez system Windowsa jako dysk wymienny. Jeśli nasz odtwarzacz będzie miał niewielką pamięć, dobrym rozwiązaniem jest zakup modelu, który posiada slot kart pamięci. Będziemy mogli dzięki temu rozszerzyć pojemność odtwarzacza dokupując kartę kompatybilną z odtwarzaczem.
• Zasilanie
Ostatnim elementem, na który warto zwrócić uwagę jest zasilanie. Możemy mieć dwa rodzaje – wbudowany akumulator albo zasilanie bateryjne. Pierwszy typ jest na pewno bardziej ekonomiczny – naładowanie akumulatora jest zdecydowanie tańsze niż kupowanie baterii co kilkanaście godzin (słuchania muzyki), natomiast ma jedną zasadniczą wadę. Jeśli akumulator wyładuje nam się np. podczas wycieczki rowerowej nie będziemy mieli możliwości szybkiej zmiany zasilania. Dodatkowo ładowanie akumulatora trwa kilka godzin, natomiast kupienie baterii w najbliższym kiosku chwile. Dlatego tez trzeba zastanowić się, jakie rozwiązanie będzie dla nas praktyczniejsze. Jeśli zdecydujemy się na akumulator warto poszukać modelu, który będzie posiadał tzw. szybko-wymienny akumulator.
• Wielkość urządzenia
W zależności od tego, jakie zastosowanie ma mieć nasz odtwarzacz będzie miał on inne wymiary. Możemy wybierać między mniejszymi i większymi modelami. Jeśli chcemy żeby miał większy kolorowy wyświetlacz, możliwość przeglądania zdjęć czy nawet oglądania filmów musimy liczyć się z tym, że odtwarzacz będzie dość dużych rozmiarów i będzie pobierał stosunkowo dużo prądu.
Zalety:
• Rozmiar i waga
• Może służyć jako pamięć przenośna
• Brak dodatkowego oprogramowania
• Wymienne baterie lub akumulator
• „Niezniszczalność” czyli odporność na uszkodzenia i wstrząsy
• Możliwość dołożenia karty pamięci
• Niska cena
Wady:
• Niezbyt duża pojemność
Odtwarzacze z wbudowanym dyskiem twardym
To odtwarzacze wyposażone w wbudowany dysk twardy o pojemności do 160 GB. Z racji swojej konstrukcji są dość ciężkie i duże. Mimo dość grubych i wytrzymałych obudów są podatne na uszkodzenia mechaniczne spowodowane np. przypadkowym upadkiem.
Wgrany software pozwala katalogować muzykę i przestawia ją czytelnie w postaci playlisty, po której poruszamy się w menu na sporej wielkości wyświetlaczu. Menu pozwala również na ustawienie funkcji grania (powtarzanie, losowy wybór utworów), ustawienie wyświetlacza czy korektora dźwięku (tzw. EQ). Dzięki dużym i kolorowym wyświetlaczom obsługa jest prosta i intuicyjna.
• Odtwarzane formaty
Większość odtwarzaczy HDD obsługuje oprócz formatu MP3 również pliki WMA i WAV. Nowsze modele dodatkowo odtwarzają mniej popularne formaty jak AAC, ASD, OGG i FLAC, ASF.
Przydatne funkcje
Mają dodatkowe funkcje np. dyktafon, zegar, budzik, czy radio niejednokrotnie z funkcją nagrywania o określonej porze. Oprócz formatów muzycznych obsługują one pliki graficzne (pozwoli to na przeglądanie zdjęć) i TXT (będziemy mieli możliwość np. czytania e-booków w podróży). Obecne na rynku modele mają często również funkcję odtwarzania plików video. Odtwarzają zazwyczaj niewielką ilość formatów, więc dobrze jest najpierw sprawdzić czy i w jakich formatach filmy odtworzy urządzenie.
• Zasilanie
Zasilane są przez wbudowany akumulator. Z jednej strony jest to nienajgorszy pomysł – oszczędność na bateriach, a przede wszystkim długi czas pracy. Po naładowaniu akumulatora (w zależności od pojemności trwać będzie to średnio 3-4h) urządzenie będzie w stanie odtwarzacz muzykę średnio kilkanaście godzin. Warto poszukać odtwarzacza, który ma pojemniejszy akumulator, dzięki czemu będziemy mogli dłużej cieszyć się muzyką.. Inną sprawą jest, że każdy najlepszy nawet akumulator w końcu kiedyś „umrze”. Albo też nie będziemy mieli możliwości naładowania go, gdy zabraknie nam „prądu” np. w czasie dłuższej podróży. Dlatego też niektórzy producenci wprowadzili do swoich modeli baterie litowo-jonowa, które są wymienne i można je ładować. Możemy więc dokupić dodatkowy akumulator i w razie potrzeby zastąpić nim oryginalny.
• Sposoby podłączenia do komputera
Odtwarzacze z dyskiem twardym wymagają odpowiedniego oprogramowania do przegrywania plików z dysku twardego komputera na odtwarzacz. Przykładowo iPod jest zintegrowany z oprogramowaniem dostarczanym przez sklep z muzyka iTunes, który również jest produktem Apple, co ułatwia transfer plików kupowanych w iTunes. Odtwarzacze innych producentów również wymagają specjalnego oprogramowania, które dostarczane jest w komplecie na płycie CD. Oprócz tego odtwarzacze często mają określone minimalne wymagania systemowe dla komputera, do którego mają być podłączone – dlatego tego typu odtwarzacze nie spełnią funkcji przenośnych dysków. Ze względu na swą pojemność można je jednak traktować jak swoisty archiwizator danych. Transfer plików dokonuje się za pomocą USB 2.lub rzadziej FireWire.
Cena takiego odtwarzacza potrafi niejednego odstraszyć. Owszem – jest adekwatna do pojemności, ale skoro ma być to przenośny odtwarzacz do słuchania muzyki to 80GB to dla większości ludzi za dużo, a około tysiąc złotych do wydania również.
Zalety:
• Duża pojemność
• Obsługa dodatkowych formatów
• Możliwość katalogowania
• Dodatkowe ustawienia
Wady:
• Częsty brak szybko-wymiennego akumulatora
• Rozmiar i waga
• Cena
• Podatny na uszkodzenia
Hybrydy
Nie są do typowe odtwarzacze mp3. Są one wbudowane w inne urządzenie, a odtwarzanie mp3 jest tylko dodatkową funkcją, które ma uatrakcyjnić produkt i wybić go spoza konkurencji. Na rynku od dawna pojawiają się np. zegarki z wbudowanym odtwarzaczem mp3.
Odtwarzacze PMP (inaczej odtwarzacze multimedialne)
Są zdecydowanie bardziej rozbudowane i zaawansowane technologicznie niż odtwarzacze mp3 czy mp4. Posiadają duże (nawet 7-calowe), dotykowe wyświetlacze. Warto zwrócić uwagę na rozdzielczość i ilość wyświetlanych kolorów – im większe są te wartości tym jakość wyświetlanej grafiki czy filmów będzie lepsza. Pamięć odtwarzaczy PMP w postaci dysku twardego potrafi osiągać 160 GB. Oprócz muzyki odtwarzają filmy, a także pozwalają na przeglądanie grafiki (np. zdjęcia). Obsługują dużą ilość formatów plików muzycznych (np. MP3, OGG, WMA, FLAC, APE, MPC, WAV, ASF), video (np. AVI, ASF, WMV, MPEG, MP4, OGM) czy graficznych (np. JPG, GIF, PNG, TIF, BMP, RAW). Często są przystosowane do nagrywania z zewnętrznych źródeł np. z telewizora z funkcją nagrywania o określonej porze. Mają wbudowany mikrofon i radio. Są małym multimedialnym centrum rozrywki, dlatego też producenci nie zapomnieli o daniu użytkownikowi możliwości grania w różne gry za pomocą urządzenia. Na rynku są modele, które mogą mieć m.in.:
• Wifi – umożliwia połączenie z Internetem za pośrednictwem bezprzewodowych sieci radiowych – możemy przeglądać strony czy też odtwarzać video z takich portali jak YouTube
• Bluetooth – umożliwia transmisje danych za pomocą bluetooth między innymi urządzeniami typu palmtop, laptop itp. lub też np. transmitować dźwięk do bezprzewodowych słuchawek.
• Przeglądarka plików PDF, DOC, XLS czy HTML
• Rozbudowany korektor tzw. Equalizer (EQ) z ustawieniami automatycznymi oraz z możliwością własnego
• Złącza, dzięki którym można podłączyć urządzenie np. do telewizora i oglądać w nim filmy zgromadzone w pamięci odtwarzacza
• Nawigacja samochodowa – występują modele w wersji z wbudowanym odbiornikiem GPS i wgranymi mapami.
Ze względu na swoją wielofunkcyjność i ogromne wyświetlacze mają kilka wad. Po pierwsze trzeba często ładować akumulator, co trwa średnio powyżej 5 godzin. Wbudowane baterie wytrzymują od 5 do 7 godzin podczas oglądania filmów. Jeśli słuchamy tylko muzyki czas pracy wydłuży się do 13-25 godzin w zależności od odtwarzacza. Drugą wadą jest ich podatność na uszkodzenia mechaniczne – podobnie jak w odtwarzaczach mp3 z pamięcią w postaci dysku twardego. No i na końcu: cena. Kosztują one od 1 tysiąca do nawet około 3 tysięcy złotych.
________________________________________
Najczęściej zadawane pytania:
• Jaki rodzaj pamięci wybrać?
• Który producent jest najlepszy?
• Jakie funkcje dodatkowe?
Jaki rodzaj pamięci wybrać?
Tutaj decydują możliwości portfela oraz sposób, w jaki chcesz korzystać ze swojego sprzętu. Jeżeli dysponujesz większą gotówką, ważna jest dla Ciebie wysoka jakość odtwarzanej muzyki i chcesz, aby Twój odtwarzacz posiadał jak największą liczbę funkcji, warto zdecydować się na model z twardym dyskiem. Pamiętaj jednak, że większość modeli jest nadal mniej odporna na zewnętrzne wstrząsy. Jeżeli z kolei nie chcesz niczego skomplikowanego, a marzy Ci się poręczny maleńki gadżecik, idealnym rozwiązaniem będzie odtwarzacz z pamięcią Flash. Będzie to przy okazji rozwiązanie znacznie tańsze
Który producent jest najlepszy?
Obecnie na rynku istnieje spora gama producentów, i raczej nie da się ich podzielić na lepszych i gorszych. Jeśli chodzi o odtwarzacze MP3/MP4 z dyskiem twardym i odtwarzacze PMP to jest tylko kilku producentów, spośród których możemy wybierać. Wyboru powinniśmy dokonać kierując się przede wszystkim funkcjonalnością, obsługiwanymi formatami i wyglądem, a dopiero na końcu producentem. W przypadku odtwarzaczy mp3 z pamięcią flash mamy po prostu zatrzęsienie producentów. Pojawiają się również modele bez producenta, które są zazwyczaj sporo tańsze od produktów markowych. Czasami jednak warto dołożyć kilka groszy i kupić urządzenie znanego producenta jeśli ma ono nam służyć dłuższy okres czasu.
Jakie funkcje dodatkowe?
Przed zakupem odtwarzacza warto zastanowić się, czy będziemy chcieli dokupić do odtwarzacza dodatkowe akcesoria. Może być to stacja dokująca, która posłuży również jako dodatkowa ładowarka, zestaw głośników, pilot czy transmiter FM. Tego typu urządzenia są zazwyczaj kompatybilne z konkretnymi modelami. Najwięcej tego typu akcesoriów wyprodukowano dla iPod’ów firmy Apple i dla odtwarzaczy firmy Creative. Dlatego warto się najpierw zastanowić czy będziemy mieli możliwość dokupienia tego typu przystawek i czy w ogóle chcemy ją mieć.
________________________________________
Słowniczek:
Parametry techniczne odtwarzaczy mp3:
Bitrate— współczynnik określający, ile bitów danych zostało użytych do zapisania dźwięku trwającego określoną jednostkę czasu. Im wyższa wartość bitrate , tym lepsza jakość dźwięku, ale i większy jego rozmiar.
BLUETOOTH — to technologia bezprzewodowej komunikacji krótkiego zasięgu pomiędzy różnymi urządzeniami elektronicznymi, takimi jak klawiatura, komputer, laptop, palmtop, telefon komórkowy i wieloma innymi.
Equalizer (EQ) – korektor graficzny — z jego pomocą można wzmacniać lub obniżać dźwięki o poszczególnych częstotliwościach
HDD — twardy dysk
Kompresja danych — technika redukcji wielkości plików poprzez zmianę formatu danych, które są w nich przechowywane, z prawidłowym zachowaniem zawartej w nim informacji. Kompresja może mieć charakter stratny i bezstratny.
MP3 — najpopularniejszy format kompresji stratnej dźwięku
Odstęp sygnału od szumu — określa stosunek sygnału wyjściowego do wszystkich innych niepożądanych sygnałów na wyjściu (np. szumy, przydźwięk itp.)
Pamięć flash — rodzaj pamięci pozwalającej na zapisywanie lub kasowanie wielu komórek pamięci podczas jednej operacji programowania. Jest to pamięć nieulotna – po odłączeniu zasilania nie traci swej zawartości. Wykorzystywana jest między innymi w urządzeniach przenośnych.
Pasmo przenoszenia — zakres częstotliwości, w obrębie którego przy danym współczynniku zniekształceń harmonicznych (np. 1%) moc wyjściowa spada na krańcach zakresu o 3 dB (czyli do połowy wartości mocy znamionowej).
Waga— ciężar odtwarzacza
WiFi — zestaw standardów stworzonych do budowy bezprzewodowych sieci komputerowych. Dzięki tej opcji będziemy mieli dostęp do sieci opartych na komunikacji radiowej.
WMA — format kompresji dźwięku opracowany dla potrzeb Windows Media Player
Wymiary— gabaryty odtwarzacza
